Witamy na Visit Omiš

Poljica

Poljica

Gdy sobie wyobrażasz wakacje w Omišu, prawdopodobnie najpierw pomyślicie na morze, plaże i aktywności morskie. Jednak miasto Omiš obejmuje także przesrzeń Poljicy – grupa wsi z bardzo bagatą historią, która znajduje się u stóp wielkiej góry Mosor.

Oddalony od morza, Poljica jest obszarem wiejskim, w którym można odpocząć od zatłoczonych dróg i plaż w obszarach przybrzeżnych. Poljica jest oazą spokoju, ale w całej historii w tym obszarze toczyło się wielu istotnych bitew.

Od trzynastego wieku na terenie dzisiejszego Poljica rozciągała się Poljička republika, która do dzisiaj pozostała  unikalną ze względu na bardzo zaawansowany porządek administracyjny i społeczny. Mianowicie, Poljičką republiką rządził – lud, który raz w roku na dzień śv. Jerzego na głosowaniu wybierał swojego przywódcę- wielkiego poljičkiego księcia.

Jednym z podstawowych aktów prawnych na podstawie którego funkcjonowała Poljička republika jest Poljički statut powstał w 14. wieku. Chodzi o dokument nieocenionej wartości dla historiii Chorwacji, z którym są szczegółowo uregulowane stosunki gospodarcze i społeczne w Poljičkiej republice.

Ponadto, jest to dokument, który jasno pokazuje, jak zaawansowani byli starzy Poljičanie, którzy żyli w jednym z niewielu prawdziwie demokratycznych społeczeństw w tym czasie. Poljička republika była tak dobrze zorganizowanym systemem, że dzisiaj niektórzy naukowcy uważają że właśnie odwiedziny tego kraju zainspirowały wielkiego pisarza Thomasa Moorea do pisania jego największego dzieła z indykatywną nazwą - "Utopija".

Poljička republika przestała istnieć w 1807 roku po wkroczeniu wojsk napoleońskich na te tereny, a jako trwali świadkowie jej siedemset lat długiej historii do dzisiaj pozostały liczne kościoły i domy (np. Wczesny kościół chrześcijanski w Podgrađu (V st.), Kościół Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny i cmentarz w miejscowości Tugarame (XVIII st.), 13. rzymska Villa Rustica (V wiek), słynny Poljički statut i - poljički soparnik, tradycyjna poljička potrawa, tak pyszna, że obecnie została ujęta na oficjalnej liście niematerialnego dziedzictwa kultury chorwackiej.

Oprócz soparnika i słynnego Statutu, najbardziej znanymi polskimi atrakcjami turystycznymi:
 
- Kościół i Muzeum Poljica z 6. wieku - stary wczesnochrześcijanski kościół dzisiaj jest świadectwem bogatego życia na terenie Poljica od czasów starożytnych, a w Muzeum Historycznym Poljica znajdziesz cenną kolekcję historyczną, z której można dowiedzieć się więcej o kulturze Poljica i życiu codziennym starych Poljičanów.

- Pavića most – jeden z najstarszych mostów na rzece Cetina został zbudowany w 1900 roku i używa się do dzisiaj, pomimo zniszczeń czasu i minom, które zniszczyły go w czasie II wojny światowej. W 2012 roku po intensywnych pracach został dodatkowo zabezpieczony i odrestaurowany i teraz można przez jego jechać samochodem.

- Gradac/Kościół Św. Jerzego - zbudowany na 353 metrów wysokim brzegu Gradac, Kościół Świętego Jerzego jest jednym z najpiękniejszych i najczęściej odwiedzanych.

Legenda o Mili Gojsalić

Chociaż Poljica są dzisiaj oazą spokoju, w całej historii w tym regionie toczyło się wielu bitew. Jedna z najbardziej znanych bitew, którą Poljičanie prowadzili była w 1530 roku, kiedy na terytorium Poljičkiej republiki ze wschodu niepowstrzymanie nadzierali Turcy. Liczniejsi najeźdźcy tureccy byli o krok od zwycięstwa nad Poljičanami. Legenda głosi, że tego pamiętnego 1530 młoda dziewczyna z Poljic Mila Gojsalić poszła do namiotu tureckiego najeźdźcy Ahmed Paszy i za wolność swoich Poljičanów poświęciła najcenniejsze co miała – swoje życie. Uwiodła paszę, zakradła się do magazynu prochu strzelniczego armii tureckiej i zapaliła go. Turcy próbowali złapać Milę, ale, jak każda prawdziwa bohaterka, ona nie mogła pozwolić, żeby wpadła w ręce wroga. Z armią turecką z tyłu, odważnie biegła do urwiska, z którego roztacza się wspaniały widok na ujście Cetiny i wskoczyła w śmierć.

Zachencony bohaterstwem Mili Gojsalić Poljičanie rozpoczęli kontratak i raz na zawsze pognali Turków ze swojej republiki. W pamiątkę tego bohaterskiego aktu w pobliżu wsi Gata dzisiaj jest punkt widokowy z pomnikiem tej młodej bohaterki, którą nazywają poljičką Joanną Orleańską. Imponujący pomnik jest dziełem chorwackiego artysty Ivana Meštrovića znanego na całym świecie, a znajduje się dokładnie w miejscu, z którego, według legendy, Mila wskoczyła w śmierć, aby uciec przed armią turecką.